به گزارش تابناک قم، از یک شایعه ساده شروع شد مبنی بر اینکه «روبروی شهرک لبن، تانکر تانکر آب میفروشند». به عنوان یک خبرنگار کنجکاو شدم و رفتم تا ببینم در روزگاری که آب هر قطرهاش حکم طلا را دارد آنجا چه خبر است؟
مشاهدات، آدم را حسابی به فکر فرو میبرد. نه یک کامیون بلکه کاروانی از خودروهای سنگین در صف برداشت آب هستند و صحنهای شبیه به توزیع کمکهای اضطراری در مواقع بحران به چشم میخورد، اما اینجا بحث امداد نیست، تجارت است.
از رانندگان میپرسم که مقصد آبهایشان کجاست؟ یکی میگوید که برای باغچه میبرد و یکی برای سنگبری و دیگری برای شرکت حفاری سراجه و بعضیها حتی نام کارخانههای تولید پفک و... را بر زبان میآورند!
حرف مردم، صدای شهر
افرادی که به سراغشان رفتهام، خدا را شکر اهمیت موضوع آب را درک کردهاند و بیپرده صحبت میکنند و نامهایی مثل "میم الف" در شهرک دام لبن یا "دال ب" در جاده قدیم قم و "ر" در شهرک شکوهیه مطرح است.
یک نفر هم میگوید: «اگه واقعاً میخوای ببینی چه خبره، شب بیا». از روی کنجکاوی در ساعت مقرر در شب میروم. BMW شیک پارک شده را نشان میدهد که به زیبایی خودنمایی میکند.
میگوید «از فروش همین آب هاست! روزانه بیش از یک میلیون لیتر آب به این صورت میفروشند و آنوقت هر روز صداوسیما سدها را نشان میدهد و هشدار میدهند...»
این حجم آب از کجا میآید؟
حال سوالهای زیادی در ذهنم میچرخد. از اینکه کسی BMW سوار شود ناراحت نیستم. انشاء الله همه کار و تجارت سالم و درستی داشته باشند و به آرزوهایشان هم برسند، اما این سوال مهمی است که روزانه میلیونها لیتر آبی که با زحمت به قم میرسد کجا میرود؟
آمارهای تکاندهنده ایی که از رانندهها شنیدهام حسابی ذهنم را به خود مشغول کرده است. نه چاه دیدهام، نه منبع طبیعی. فقط انشعابهایی مشکوک است، اما این حجم از آب شاهلوله میخواهد! و این هم سوال مهم دیگری است که موجب ذهنمشغولی من میشود که این حجم آب از کجا میآید؟
نهادهای مسئول، ابهامات فراوان
حالا برای رفع این ذهنمشغولیها نوبت پیگیری موضوع در نشست خبری مدیرعامل آب و فاضلاب استان قم است. دو خبرنگاری از او جویا میشوند، اما میگوید که «این فروشندگان از آب و فاضلاب استفاده نمیکنند! و از ما انشعاب ندارند.»
توپ در زمین شرکت آب منطقهای افتاده است. آب منطقهای، اما پس از انتشار صحبتهای مدیر عامل آب و فاضلاب در جوابیهای به آن مطلب، پاسخ را درست نمیداند و مدعی است که «آب فروش جنب شهرک لبن، چهار انشعاب از شرکت آبفای قم دارد که سه انشعابش فعال است! مکان آب فروشی، چاه آب با مجوز یا بدون مجوز ندارد.» و ظاهراً در عمل محدودیتی بر این انشعابها هم وجود ندارد.
نکته جالب در این پاسکاریها، اما این است که هیچکس اصل موضوع را انکار نمیکند و از رانندگان، خریداران، شاهدان تا مدیران دو شرکت همه مهر تأیید میزنند بر وجود شبکهای از فروش گستردهی آب در دل قم.
چرا صنایع از پساب استفاده نمیکنند؟
حل این سوال مطرح است که چرا صنایع غیرغذایی و سنگبریها از پساب استفاده نمیکنند؟ و وقتی میتوان با آب تصفیهشده غیرشرب مشکلات تولید را حل کرد چرا باید از منابع محدود آب شرب بهره برد؟
بیشک قم امروز با کمآبی دست و پنجه نرم میکند و مردم به شدت در مصرف آب توجه جدی دارند، اما باید پذیرفت که در حاشیه شهر، آب مثل کالا معامله میشود.
این نه فقط یک بحران زیستمحیطی بلکه یک بحران مدیریتی است و نهادهای ناظر باید به جای پاسکاری و توپ را در زمین دیگری انداختن، وارد عمل شوند، چون آب طلاست و نیازمند مراقبت و همه مسئولان و اصحاب رسانه قم باید کاری کنیم که مدیون مردم و کشاورزان استان لرستان و... نباشیم.
گزارش: محمدرضا قربانزاده؛ روزنامهنگار و فعالرسانه